Κοινοβουλευτικός Έλεγχος / Ερώτηση – 01.10.2026
Αθήνα, 01 Οκτωβρίου 2026
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς: την Υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης
Θέμα: «Συνταξιούχοι χηρείας δύο ταχυτήτων: Αποκατάσταση του 70% για όλους, ανεξαρτήτως του χρόνου θανάτου του/της συζύγου»
Με την πρόσφατη ρύθμιση του ν. 5322/2026 η Κυβέρνηση κατάργησε την περικοπή της σύνταξης χηρείας από το 70% στο 35% μετά την πάροδο τριετίας, την οποία προέβλεπε ο ν. 4387/2016. Η ρύθμιση παρουσιάστηκε δημοσίως ως οριστική αποκατάσταση «μιας μεγάλης κοινωνικής αδικίας δέκα ετών».
Η αποκατάσταση όμως είναι επιλεκτική. Αφορά αποκλειστικά τις συντάξεις χηρείας που απονεμήθηκαν μετά τις 13 Μαΐου 2016. Εκτός ρύθμισης μένουν περίπου 100.000 συνταξιούχοι χηρείας που λαμβάνουν και δική τους σύνταξη, μόνο και μόνο επειδή ο θάνατος του/της συζύγου τους επήλθε πριν από την ημερομηνία αυτή. Για τους ανθρώπους αυτούς εξακολουθεί να ισχύει δυσμενέστερο καθεστώς, με αποτέλεσμα σε αρκετές περιπτώσεις να λαμβάνουν ως σύνταξη χηρείας ποσά της τάξεως των 150 ευρώ μηνιαίως.
Επιπλέον, η ρύθμιση δεν καταλαμβάνει τους συνταξιούχους χηρείας του πρώην ΟΓΑ ούτε τις επικουρικές συντάξεις χηρείας, οι οποίες εξακολουθούν να περικόπτονται μετά την τριετία σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα και αφορούν περίπου 120.000 δικαιούχους. Ούτε προβλέπεται η καταβολή αναδρομικών στους συνταξιούχους που υπέστησαν επί σειρά ετών την περικοπή, γεγονός που προοιωνίζεται νέο κύκλο δικαστικών διεκδικήσεων.
Δημιουργείται έτσι ένα καθεστώς συνταξιούχων δύο ταχυτήτων. Άνθρωποι στην ίδια ακριβώς κατάσταση, που έχασαν τον σύντροφό τους και συνεισέφεραν εξίσου στο ασφαλιστικό σύστημα, αντιμετωπίζονται διαφορετικά με μόνο κριτήριο μια τυχαία ημερομηνία. Η διάκριση αυτή δεν στηρίζεται σε κανένα αντικειμενικό κριτήριο που να συνδέεται με τη φύση της παροχής και δύσκολα συμβιβάζεται με την αρχή της ισότητας (άρθρο 4 παρ. 1 Συντ.), με την εγγύηση της κοινωνικής ασφάλισης (άρθρο 22 παρ. 5 Συντ.) και με την αρχή του κοινωνικού κράτους δικαίου (άρθρο 25 παρ. 1 Συντ.). Αν η περικοπή κρίθηκε άδικη για όσους χήρεψαν μετά το 2016, δεν μπορεί να θεωρείται δίκαιη για όσους χήρεψαν πριν.
Κατόπιν των ανωτέρω,
Ερωτάται η αρμόδια Υπουργός:
- Ποια είναι η αιτιολογία της εξαίρεσης από τη ρύθμιση του ν. 5322/2026 των συνταξιούχων χηρείας των οποίων ο/η σύζυγος απεβίωσε πριν από τις 13 Μαΐου 2016;
- Προτίθεται να επεκτείνει άμεσα τη διατήρηση της σύνταξης χηρείας στο 70% σε όλους τους δικαιούχους, ανεξαρτήτως του χρόνου θανάτου του/της συζύγου, και με ποιο χρονοδιάγραμμα;
- Προτίθεται να συμπεριλάβει στη ρύθμιση τους συνταξιούχους χηρείας του πρώην ΟΓΑ και τις επικουρικές συντάξεις χηρείας;
- Προτίθεται να καταβάλει τα αναδρομικά ποσά που περικόπηκαν από τους συνταξιούχους χηρείας κατά τα προηγούμενα έτη;
- Πόσοι είναι ακριβώς οι συνταξιούχοι χηρείας που μένουν σήμερα εκτός ρύθμισης, ανά κατηγορία (Δημόσιο, ιδιωτικός τομέας, πρώην ΟΓΑ, επικουρικές), και ποιο είναι το εκτιμώμενο ετήσιο δημοσιονομικό κόστος της επέκτασης;
Η Βουλευτής
Κωνσταντίνα (Νάντια) Γιαννακοπούλου
