“Επιτρεπόμενος χρόνος ανεργίας για εργαζόμενους πολίτες τρίτων χωρών”

Ερώτηση με ΑΚΕ προς τον Υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου – 25.02.2026

Κύριε υπουργέ,

Με τον πρόσφατο νόμο 5275/2026 έγινε μια απόπειρα ενσωμάτωσης της «Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1233 σχετικά με ενιαία διαδικασία υποβολής αίτησης για τη χορήγηση στους υπηκόους τρίτων χωρών, ενιαίας άδειας διαμονής και εργασίας στην επικράτεια κράτους μέλους και σχετικά με κοινό σύνολο δικαιωμάτων για τους εργαζομένους από τρίτες χώρες που διαμένουν νομίμως σε κράτος μέλος».

Για να είναι επιτυχημένη μια ενσωμάτωση Οδηγίας της ΕΕ θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψιν οι ιδιαίτερες συνθήκες του κράτους μέλους και, εντός του πλαισίου που τίθεται, να επιλέγονται ρυθμίσεις που να ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα και τις ανάγκες.

Η κοινοβουλευτική συζήτηση ανέδειξε κάποιες από τις αδυναμίες της ενσωμάτωσης, ειδικά όσον αφορά το πεδίο εφαρμογής και τη ρύθμιση των θεμάτων του επιτρεπόμενου χρόνου ανεργίας.

Δυστυχώς, δεν ανταποκριθήκατε στο αίτημα μας για δημοσιοποίηση των επικαιροποιημένων αναλυτικών στατιστικών στοιχείων που έχετε στη διάθεση σας μέσω του ΟΠΣ της νόμιμης μετανάστευσης.

Η βιαστική και πρόχειρη ενσωμάτωση στο ζήτημα του επιτρεπόμενου χρόνου ανεργίας σας ανάγκασε να προβείτε σε νομοτεχνικές βελτιώσεις οι οποίες περιόρισαν αλλά δεν έλυσαν το πρόβλημα που δημιουργήθηκε.

Οι επιλογές του υπουργείου να:

1. Ελέγχεται στο διηνεκές ο χρόνος ανεργίας των μεταναστών που κατέχουν ενιαία άδεια που έχει χορηγηθεί με σκοπό την εργασία και να υποχρεώνονται οι μετανάστες να γνωστοποιούν στις υπηρεσίες της Αποκεντρωμένης τις εργασιακές τους μεταβολές
2. αρνηθεί την αξιοποίηση της διακριτικής ευχέρειας που παρέχει η οδηγία για επιεικέστερες ρυθμίσεις και ορισμό μεγαλύτερου διαστήματος επιτρεπόμενου χρόνου ανεργίας
3. μην νομοθετήσει ανάλογα με τα επιμέρους χαρακτηριστικά και ανάγκες κλάδων της παραγωγής αλλά να νομοθετήσει οριζόντια
4. ορίσει τον επιτρεπόμενο χρόνο ανεργίας στους 6 μήνες παραγνωρίζοντας πως οι άδειες εργασίας έχουν πλέον διάρκεια 3 έτη (στην αρχική χορήγηση) και 5 έτη μετά την ανανέωση
5. ορίσει γραφειοκρατική και ασαφή διαδικασία απόδειξης επαρκών πόρων δημιουργούν ένα ιδιαίτερα αυστηρό και ασφυκτικό πλαίσιο με πολύ διοικητικό φόρτο και αυξημένες πιθανότητες για απονομιμοποίηση μεταναστών και μεταναστριών.

Σύμφωνα με στοιχεία του 2024, που έχουμε στη διάθεση μας, ο αριθμός των πολιτών τρίτων χωρών που έχει άδειες εργασίας ήταν περίπου 150.000 χωρίς να υπολογίζονται ειδικές άδειες που υπάρχουν στη μεταναστευτική νομοθεσία και χορηγούνται επίσης με σκοπό την εργασία. Για να γίνει πιο ευκρινές ποιους και ποιες αφορούν αυτές οι ρυθμίσεις αξίζει να σημειωθεί πως πάνω από 20.000 από αυτούς κατείχαν στο πρόσφατο παρελθόν άδειες δεκαετίας που δεν μπόρεσαν να μετατρέψουν σε άδειες επί μακρόν διαμένοντος.

Μεγάλος αριθμός ανήκει στην ηλικιακή κατηγορία 55+ που, ως γνωστόν, έχει δυσκολίες επανένταξης στην αγορά εργασίας εφόσον, για διάφορους λόγους, απωλέσει την εργασία του.

Κύριε υπουργέ,

Απαντώντας στην κριτική μας, κατά τη συζήτηση στην Ολομέλεια, αναφέρατε πως οι μετανάστες αποκτούν δικαίωμα για άδεια διαμονής επί μακρόν διαμένοντος μετά από 5 χρόνια νόμιμης διαμονής και εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής της ρύθμισης για τον επιτρεπόμενο χρόνο ανεργίας. Όμως αυτές οι άδειες επί μακρόν διαμένοντος, το 2024, ήταν λιγότερες από 70.000 παρά το γεγονός ότι η πλειονότητα των μεταναστών ζει στη χώρα πάνω από μια δεκαετία

Δεδομένου ότι:

Απαιτούνται διευκρινίσεις ώστε να ενημερωθούν έγκαιρα μετανάστες και εργοδότες για το σύστημα που θα ξεκινήσει να εφαρμόζεται

Η ρύθμιση για τον επιτρεπόμενο χρόνο ανεργίας μπορεί να φέρει αναστάτωση στην αγορά εργασίας αφού η εποχική απασχόληση θα δημιουργεί κινδύνους απώλειας της νομιμότητας

Υπάρχουν κατηγορίες εργαζομένων με πολλούς εργοδότες εντός του έτους και περιστασιακή απασχόληση που αμείβονται και με εργόσημο

Απαιτείται δημοσιοποίηση των στατιστικών στοιχείων για τη νόμιμη μετανάστευση ώστε να αποκτήσει περιεχόμενο η συζήτηση για τη νόμιμη μετανάστευση

Ερωτάται ο Υπουργός:

1. Ποιος είναι, βάσει των στοιχείων στο ΟΠΣ, ο αριθμός των πολιτών τρίτων χωρών που υπάγεται στο πεδίο εφαρμογής της ρύθμισης για τον επιτρεπόμενο χρόνο ανεργίας; Ποιες είναι, αναλυτικά, οι κατηγορίες των αδειών που αφορά η ρύθμιση; Πόσα είναι τα μέλη των οικογενειών τους με άδεια διαμονής που εξαρτώνται από την άδεια διαμονής των παραπάνω πολιτών τρίτων χωρών;
2. Γιατί ο επιτρεπόμενος χρόνος ανεργίας ορίζεται στους 6 μήνες ανεξάρτητα από τη συνολική διάρκεια της άδειας διαμονής;
3. Βάσει ποιων στατιστικών και ερευνητικών δεδομένων αποφασίσατε την διάρκεια του επιτρεπόμενου χρόνου ανεργίας;
4. Πως θα υπολογίζεται ο χρόνος ανεργίας για πολίτες τρίτων χωρών που, λόγω της φύσης της εργασίας τους, δεν έχουν συνεχή απασχόληση κατά τη διάρκεια του έτους;
5. Πως θα ενημερωθούν εργοδότες και εργαζόμενοι για τις απαιτήσεις που τίθενται για τον επιτρεπόμενο χρόνο ανεργίας;
6. Προτίθεστε να προβείτε σε διορθωτικές κινήσεις ώστε να αποφευχθούν οι οδυνηρές επιπτώσεις της ρύθμισης για τον επιτρεπόμενο χρόνο ανεργίας;

ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ

Αιτούμαι την κατάθεση σε ηλεκτρονική – επεξεργάσιμη μορφή όλων των στατιστικών στοιχείων για τους πολίτες τρίτων χωρών (και εποχικούς) που υπάρχουν στο ΟΠΣ της νόμιμης μετανάστευσης που αφορούν τις άδειες σε ισχύ, τις εκκρεμείς αιτήσεις και τις απορρίψεις αρχικής χορήγησης και ανανέωσης αδειών

Η  Βουλευτής

Κωνσταντίνα (Νάντια) Γιαννακοπούλου